ژئوتوریسم می‌تواند حلقه اتصال طبیعت، دانش و اقتصاد جوامع محلی باشد

سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی البرز گفت: ژئوتوریسم می‌تواند با پیوند ظرفیت‌های طبیعی و زمین‌شناختی با دانش تخصصی و توانمندی‌های جوامع محلی، به یکی از محورهای توسعه پایدار گردشگری و رونق اقتصادی مناطق تبدیل شود.

به گزارش خبرنگار میراث آریا، اردشیر درویشی با اشاره به برنامه‌های  معاونت گردشگری البرز برای شناسایی و توسعه ظرفیت‌های زمین‌گردشگری استان اظهار کرد: محور کرج- کندوان از ظرفیت‌های قابل توجهی برای شکل‌گیری یک محصول متفاوت گردشگری برخوردار است و رویکرد ما این است که با انجام مطالعات و بررسی‌های تخصصی، این ظرفیت‌ها را به شکلی علمی و پایدار وارد چرخه گردشگری کنیم.

سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان البرز افزود: توسعه گردشگری در شرایط امروز به معنای معرفی چند جاذبه و افزایش تعداد بازدیدکنندگان نیست؛ بلکه باید برای گردشگر تجربه خلق کرد. در این میان، ژئوتوریسم می‌تواند یکی از ظرفیت‌هایی باشد که میان طبیعت، دانش زمین‌شناسی، آموزش، گردشگری و اقتصاد محلی ارتباط برقرار می‌کند.

او توضیح داد: به مناسبت هفته دولت، برنامه بازدید میدانی از مسیر ژئوتوریستی کرج- کندوان با حضور جمعی از متخصصان علوم زمین و فعالان حوزه گردشگری انجام شد تا ظرفیت‌های این محور از نزدیک مورد بررسی قرار گیرد. در این بازدید  رئیس مرکز پژوهش‌های کاربردی علوم زمین استان البرز، دمدیرعامل مؤسسه میراث زمین‌شناسی خاورمیانه و نماینده جامعه حرفه‌ای مؤسسات آموزشی گردشگری حضور داشتند.

این مسئول با بیان اینکه توسعه ژئوتوریسم بدون پشتوانه علمی امکان‌پذیر نیست، گفت: وقتی از یک مسیر ژئوتوریستی صحبت می‌کنیم، تنها زیبایی بصری یک منطقه مورد توجه نیست. آنچه اهمیت دارد، شناخت پدیده‌های زمین‌شناختی، نحوه شکل‌گیری آنها، ارزش‌های طبیعی و آموزشی و در نهایت شیوه‌ای است که بتوان این داشته‌ها را بدون آسیب به محیط، به گردشگر معرفی کرد.

او توضیح داد: یک منظره طبیعی برای گردشگر زمانی می‌تواند به یک تجربه ماندگار تبدیل شود که داستان داشته باشد. اگر گردشگر بداند آنچه مقابلش قرار گرفته چگونه در طول زمان شکل گرفته و چه ارتباطی با طبیعت و زیست انسان در منطقه دارد، نگاه او به مقصد نیز متفاوت خواهد شد. این همان نقطه‌ای است که علم زمین‌شناسی می‌تواند به زبان گردشگری ترجمه شود.

درویشی در ادامه درباره چشم‌انداز طرح توسعه کریدور کرج- کندوان توضیح داد: هدف ما این است که این محور از یک مسیر عبوری فاصله بگیرد و به کریدوری تبدیل شود که در آن نقاط مختلف برای توقف، مشاهده، آموزش، تجربه و استفاده از خدمات گردشگری تعریف شوند.

این مسئول بیان کرد: در این نگاه، خود مسیر بخشی از محصول گردشگری است. گردشگر قرار نیست از مبدأ حرکت کند و در مقصد از یک جاذبه بازدید داشته باشد؛ بلکه در طول مسیر با مجموعه‌ای از چشم‌اندازها و ظرفیت‌های طبیعی و زمین‌شناختی مواجه می‌شود و هر بخش از مسیر می‌تواند بخشی از تجربه سفر او باشد.

به گفته درویشی، روستای لیلستان نیز در این طرح می‌تواند به عنوان یکی از نقاط کانونی و مقصد نهایی کریدور مورد توجه قرار گیرد و نقش خود را در استراحت، آموزش و میزبانی از گردشگران ایفا کند.

او توضیح داد: اگر بتوانیم میان جاذبه‌های مسیر و مقصد نهایی ارتباط ایجاد کنیم، گردشگر زمان بیشتری را در منطقه سپری خواهد کرد و همین ماندگاری می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری فعالیت‌های اقتصادی جدید در جوامع محلی باشد.

سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان البرز با تأکید بر اینکه زمین‌گردشگری می‌تواند مخاطبان متنوعی داشته باشد، گفت: ژئوتوریسم فقط برای متخصصان علوم زمین نیست. این حوزه می‌تواند برای خانواده‌ها، دانش‌آموزان، دانشجویان، طبیعت‌گردانان و حتی گردشگرانی که به دنبال تجربه‌های متفاوت هستند جذاب باشد؛ به شرط آنکه اطلاعات تخصصی با زبان قابل فهم و در قالب تجربه‌ای جذاب ارائه شود.

این مسئول بیان کرد: ایجاد چنین محصولی نیازمند همکاری میان متخصصان علوم زمین، فعالان گردشگری، راهنمایان گردشگری، جوامع محلی و دستگاه‌های اجرایی است. هر کدام از این بخش‌ها نقش مشخصی دارند و در نهایت باید یک محصول واحد و منسجم شکل بگیرد.

درویشی با اشاره به ضرورت مستندسازی ظرفیت‌های موجود گفت: پیش از هرگونه توسعه، باید جاذبه‌ها به صورت دقیق شناسایی و مستند شوند. نقاط شاخص، ویژگی‌های زمین‌شناختی، قابلیت بازدید و ملاحظات حفاظتی آنها باید مشخص شود تا بتوان بر اساس اطلاعات علمی، برنامه گردشگری تدوین کرد.

این مسئول یکی از مهم‌ترین الزامات توسعه پایدار گردشگری را مشارکت جامعه محلی دانست و گفت: اگر قرار است گردشگری در یک منطقه ماندگار و پایدار باشد، مردم همان منطقه باید از منافع آن بهره‌مند شوند. توسعه گردشگری نباید به گونه‌ای باشد که گردشگر وارد یک منطقه شود، بازدید کند و بدون اینکه ارزش اقتصادی قابل توجهی برای جامعه میزبان ایجاد شود، آنجا را ترک کند.

او اضافه کرد: در یک زنجیره گردشگری کامل، حضور گردشگر می‌تواند برای راهنمای محلی، اقامتگاه بوم‌گردی، فروشنده محصولات محلی، تولیدکننده صنایع دستی، ارائه‌دهنده خدمات حمل‌ونقل و دیگر فعالان اقتصادی منطقه فرصت ایجاد کند. این همان اقتصادی است که باید از گردشگری انتظار داشته باشیم.

سرپرست معاونت گردشگری البرز افزود: یکی از ظرفیت‌هایی که می‌توان در این زمینه مورد توجه قرار داد، محصولات بومی منطقه است. برای مثال، محصولی مانند آلبالوی لیلستان می‌تواند در کنار جاذبه‌های طبیعی و فرهنگی، بخشی از هویت مقصد را تشکیل دهد. وقتی گردشگر با محصول محلی، تولیدکننده و داستان شکل‌گیری آن آشنا می‌شود، خرید محصول دیگر یک معامله اقتصادی نیست، بلکه بخشی از تجربه سفرش خواهد بود.

این مسئول با تأکید بر اینکه افزایش گردشگر نباید به قیمت آسیب به منابع طبیعی تمام شود، گفت: در برنامه‌ریزی برای مسیرهای ژئوتوریستی باید میان بهره‌برداری گردشگری و حفاظت از منابع طبیعی تعادل برقرار شود. ما به دنبال گردشگری مسئولانه هستیم؛ گردشگری‌ای که هم تجربه مناسبی برای مسافر ایجاد کند، هم ارزش‌های طبیعی منطقه را حفظ کند و هم منافع آن به جامعه محلی برسد.

درویشی اضافه کرد: هرچه شناخت ما از جاذبه‌ها دقیق‌تر باشد، امکان مدیریت آنها نیز بیشتر خواهد بود. بنابراین مطالعات علمی، آموزش گردشگران، استفاده از راهنمایان متخصص و طراحی مسیرهای مشخص می‌تواند در جلوگیری از آسیب‌های احتمالی نقش داشته باشد.

او همچنین تنوع‌بخشی به محصولات گردشگری را یکی از ضرورت‌های توسعه گردشگری البرز دانست و اظهار کرد: البرز نباید به عنوان استانی در مسیر عبور مسافران دیده شود. ظرفیت‌های طبیعی و کوهستانی استان این امکان را فراهم می‌کند که محصولات متنوعی در حوزه طبیعت‌گردی، روستایی، آموزشی و زمین‌گردشگری تعریف شود.

درویشی گفت: یکی از مهم‌ترین شاخص‌هایی که در برنامه‌ریزی گردشگری باید مورد توجه قرار گیرد، میزان ماندگاری گردشگر و کیفیت تجربه اوست. اگر بتوانیم شرایطی ایجاد کنیم که مسافر برای دیدن، آموختن، تجربه کردن و استفاده از خدمات محلی زمان بیشتری در منطقه بگذراند، گردشگری از یک فعالیت مقطعی به یک جریان اقتصادی تبدیل می‌شود.

او عنوان کرد: کریدور کرج- کندوان این ظرفیت را دارد که چنین نگاهی را تجربه کند؛ اما برای رسیدن به این هدف، باید مرحله به مرحله پیش رفت و از مطالعات علمی و شناسایی ظرفیت‌ها تا طراحی محصول، آموزش نیروی انسانی و توسعه زیرساخت‌ها را در یک زنجیره به هم پیوسته دید.

سرپرست معاونت گردشگری اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی البرز در پایان تأکید کرد: چشم‌انداز ما این است که مسیر کرج- کندوان فقط جاده‌ای برای رسیدن به یک مقصد نباشد، بلکه خود به بخشی از مقصد تبدیل شود؛ مسیری که گردشگر در آن طبیعت را ببیند، درباره زمین و شکل‌گیری چشم‌اندازها بیاموزد، با جامعه محلی ارتباط برقرار کند و بخشی از اقتصاد منطقه را به حرکت درآورد.

انتهای پیام/

کد خبر 1405061101047
دبیر مرضیه امیری

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha