به گزارش خبرنگار میراث‌آریا، بقایای این شناور باستانی در آب‌های ساحلی جزیره ککووا در استان آنتالیای ترکیه شناسایی شده است، محوطه‌ای زیرآبی که با وجود نابودی سازه چوبی کشتی در گذر زمان، بخشی از محموله سفالی آن را در دل بستر سنگی دریا حفظ کرده است. این یافته از منظر باستان‌شناسی دریایی اهمیت ویژه‌ای دارد زیرا آثار باقی‌مانده از محموله می‌توانند شواهدی ارزشمند درباره فناوری ساخت ظروف، جابه‌جایی کالاها و پیوندهای اقتصادی جوامع ساحلی در هزاره سوم پیش از میلاد فراهم کنند.
بر اساس گزارش شبکه خبری ABC استرالیا و اطلاعات منتشرشده از سوی دانشگاه مک‌کواری، قدمت این محوطه با تکیه بر بررسی گونه‌شناختی و مقایسه ویژگی‌های سفالینه‌های به‌دست‌آمده، حدود ۲۷۰۰ تا ۲۴۰۰ پیش از میلاد برآورد شده است، بازه‌ای زمانی که با دوران ساخت اهرام بزرگ جیزه در مصر هم‌زمان است. با این حال، تاریخ‌گذاری یادشده همچنان ماهیت پژوهشی دارد و تعیین دقیق‌تر قدمت محوطه به بررسی‌های تکمیلی وابسته است.
سفالینه‌ها؛ کلید رمزگشایی از تاریخ کشتی
کارین سوداوا، باستان‌شناس و متخصص سفال باستانی در دانشگاه مک‌کواری استرالیا، به دعوت هاکان اونیز، دانشیار دانشگاه آکدنیز ترکیه و سرپرست کاوش‌ها، به گروه پژوهشی پیوست تا در تعیین خاستگاه و قدمت آثار سفالی مشارکت کند. او بیش از ۲۰ قطعه از یافته‌های محوطه را بررسی کرد؛ آثاری که مطالعه جنس خاک رس، شکل، فنون ساخت و ویژگی‌های تزئینی آن‌ها امکان مقایسه با نمونه‌های شناخته‌شده از محوطه‌های باستانی مصر و خاورمیانه را فراهم می‌کند.
بخش مهمی از محموله شامل ظروف بزرگ سفالی برای نگهداری و حمل کالاهاست که در گزارش‌های اولیه با عنوان آمفورا یا ظروف ذخیره‌سازی باستانی معرفی شده‌اند. در کنار این ظروف، لنگرهای سفالی نیز شناسایی شده‌اند. برخی از ظروف کشف‌شده تا حدود ۵۰ سانتی‌متر ارتفاع دارند و ویژگی‌های ساختاری و تزئینی آن‌ها از مهم‌ترین شواهد مورد استفاده پژوهشگران برای برآورد قدمت محموله به شمار می‌رود.
اهمیت این رویکرد در آن است که در باستان‌شناسی دریایی، هنگامی که بدنه چوبی شناور از میان رفته و امکان تاریخ‌گذاری مستقیم آن فراهم نیست، مطالعه تطبیقی محموله می‌تواند سرنخ‌هایی اساسی برای بازسازی تاریخ کشتی و مسیرهای احتمالی جابه‌جایی کالاها ارائه دهد. در محوطه ککووا نیز سفالینه‌ها اسناد مادی برای مطالعه اقتصاد و فناوری جهان باستان محسوب می‌شوند.
از حمل کالا تا بازسازی شبکه‌های مبادلاتی
بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد ظروف این کشتی برای حمل و نگهداری کالاها و مواد مختلف به کار می‌رفته‌اند. غلات، روغن، شراب و رزین‌های گیاهی از جمله محتویات احتمالی مطرح‌شده از سوی پژوهشگران هستند؛ با این حال، شناسایی قطعی مواد حمل‌شده به نتایج آزمایش‌های علمی روی بقایای باقی‌مانده درون ظروف وابسته است.
وجود آثار قابل مشاهده از مواد باقی‌مانده در برخی ظروف، امکان مطالعه دقیق‌تر ترکیبات محموله را فراهم کرده است. این بررسی‌ها می‌تواند اطلاعاتی درباره ماهیت کالاهای مبادله‌شده، شیوه‌های نگهداری و حمل مواد و احتمال ارتباط این محموله با مراکز تولید و توزیع در بخش‌های مختلف مدیترانه شرقی به دست دهد.
در این میان، خاستگاه سفالینه‌ها نیز اهمیت مستقلی دارد. مقایسه ویژگی‌های ظروف و مواد اولیه به‌کاررفته در ساخت آن‌ها می‌تواند به شناسایی مناطق تولید و مسیرهای احتمالی انتقال کالا کمک کند. پژوهش‌های اولیه احتمال داده‌اند که برخی از ظروف یا مواد اولیه آن‌ها با مناطق حوزه دره مرکزی اردن ارتباط داشته باشند؛ فرضیه‌ای که برای تثبیت آن به بررسی‌های تخصصی بیشتر نیاز است.
انتهای پیام/
نظر شما