مهران حسنی پژوهشگر و تحلیلگر سیاستهای توسعه گردشگری و عضو انجمن متخصصان گردشگری ایران در یادداشتی نوشت: امروزه در بسیاری از کشورهای جهان صنایعدستی دیگر صرفا یک محصول تزئینی یا کالای سوغات محسوب نمیشود، بلکه بخشی از تجربه سفر و یکی از ارکان اصلی اقتصاد گردشگری به شمار میآید. گردشگران در کنار بازدید از جاذبههای طبیعی و تاریخی علاقمند هستند با سبک زندگی هنر، مهارتها و دانش بومی مردم مقصد نیز آشنا شوند، صنایعدستی دقیقا در همین نقطه قرار میگیرد و میتواند روایتگر فرهنگ، تاریخ و هویت یک سرزمین باشد.
استان مازندران به واسطه برخورداری از تنوع اقلیمی، فرهنگی و قومی یکی از غنیترین استانهای کشور در حوزه صنایعدستی و گردشگری است. این ظرفیت ارزشمند زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند، که بدانیم بخش قابل توجهی از هنرهای سنتی استان در روستاها و جوامع محلی ریشه دارد و میتواند به عنوان ابزاری مؤثر برای توسعه پایدار و تقویت اقتصاد روستایی مورد استفاده قرار گیرد.
ثبت شهرها در روستاهای ملی صنایعدستی در مازندران، گامی مهم در مسیر معرفی و احیای هنرهای بومی استان بوده است، شهر ملی آلاشت با جاجیم بافی، شهر ملی بهشهر با گلیم بافی، روستای ملی در زیکلای بابل با حصیر بافی و روستای ملی سلیمآباد تنکابن با سفالگری، امروز نه تنها به عنوان مراکز تولید صنایعدستی شناخته میشوند، بلکه به کانونهایی برای جذب گردشکران فرهنگی و علاقمندان به هنرهای سنتی تبدیل شدهاند. این ظرفیتها فرصتی فراهم میآورند تا گردشکران ضمن آشنایی با فرآیند تولید، از نزدیک با هنرمندان دیدار کرده و تجربهای متفاوت از سفر را رقم بزنند.
در کنار این ظرفیتهای ملی، روستای جهانی کندلوس در شهرستان نوشهر با عنوان یکی از موفقترین نمونههای گردشگری روستایی کشور، الگویی ارزشمند از پیوند میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری محسوب میشود.
کندلوس نشان داده است که چگونه میتوان با حفظ اصالتهای فرهنگی و تقویت هنرهای سنتی، زمینه رونق اقتصادی و افزایش ماندگاری گردشگران را فراهم کرد.
همچنین روستای شانهتراش تنکابن که در فهرست نامزدهای برتر کسب برند جهانی گردشگری روستایی قرار دارد، نمونهای دیگر از ظرفیتهای کم نظیر مازندران در عرصه گردشگری مبتنی بر فرهنگ و صنایعدستی است. چنین روستاهایی علاوه بر ایفای نقش در حفاظت از میراث ناملموس میتوانند به مراکز آموزش ترویج و انتقال مهارتهای سنتی به نسلهای آینده تبدیل شوند.
واقعیت آن است که آینده صنایعدستی در فروش صرف محصولات خلاصه نمیشود. رویکردهای نوین توسعه گردشگری بر اقتصاد تجربه استوار است، به این معنا که گردشگر علاقه دارد در فرآیند خلق اثر هنری مشارکت کند، در کارگاههای صنایعدستی حضور یابد، با هنرمندان گفتوگو کند و بخشی از فرهنگ مقصد را تجربه نماید.این رویکرد میتواند ارزش افزودهای چند برابر نسبت به فروش سنتی محصولات ایجاد کند.
هفته صنایعدستی فرصت مناسبی است تا با نگاه راهبردی به این حوزه، زمینه توسعه بازارهای تخصصی، تقویت زیرساختهای گردشگری صنایعدستی، حمایت از هنرمندان، توسعه آموزشهای نوین، بازاریابی دیجیتال و جذب سرمایهگذاری در این بخش فراهم شود.
بیتردید آینده اقتصاد محلی مازندران بیش از هر زمان دیگری به بهره گیری هوشمند از ظرفیتهای فرهنگی و بومی وابسته است. صنایعدستی و گردشگری دو بال توانمند توسعه در مازندران هستند، دو ظرفیتی که در کنار یکدیگر میتوانند ضمن حفظ هویت فرهنگی، اشتغال پایدار ایجاد کرده مهاجرت روستایی را کاهش دهند و مسیر تازهای برای شکوفایی اقتصاد محلی استان ترسیم کنند.حفظ این سرمایه ارزشمند وظیفهای مشترک برای مدیران، هنرمندان و فعالان گردشگری و همه علاقهمندان به فرهنگ و هویت ایرانی است.
انتهای پیام/
نظر شما