صنایع‌دستی؛ از ریشه‌های هویتی تا موتور اقتصاد خلاق در خراسان رضوی

معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی با اشاره به شعار امسال روز جهانی صنایع‌دستی با عنوان «اصالت، هویت و اقتصاد خلاق» گفت: این شعار نشان‌دهنده مسیر و برنامه‌های پیش‌روی حوزه صنایع‌دستی است.

به گزارش خبرنگار میراث‌آریا، سمیه روانخواه روز سه‌شنبه ۱۹ خرداد ماه ۱۴۰۵ در نشست خبری روز جهانی و هفته صنایع‌دستی که در خبرگزاری ایرنا برگزار شد، با بیان اینکه صنایع‌دستی امروز یک حوزه مهم اشتغال‌زا محسوب می‌شود، اظهار کرد: در گذشته نگاه به صنایع‌دستی بیشتر تزئینی و غیرتخصصی بود اما در سال‌های اخیر با رویکردی ویژه این حوزه به‌عنوان بخشی اثرگذار در اشتغال و در عین حال هویت‌محور مورد توجه قرار گرفته است.

معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی ادامه داد: تلاش ما این است که صنایع‌دستی به‌عنوان هنری برخاسته از فرهنگ ایرانی بیش از پیش ترویج شود؛ هنری که به دلیل تنوع اقلیم‌ها و سبک‌های زیست در ایران از گستردگی و غنای بالایی برخوردار است.

روانخواه تصریح کرد: در خراسان رضوی نیز به دلیل تنوع جغرافیایی، گونه‌های مختلف صنایع‌دستی در مناطق شمالی، مرکزی و جنوبی استان تولید می‌شود و این ظرفیت مهمی برای توسعه این بخش به شمار می‌رود و امسال نیز حدود ۸۰ برنامه به مناسبت بزرگداشت روز جهانی صنایع‌دستی در استان پیش‌بینی شده است.

معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی با اشاره به برنامه‌های احیای رشته‌های در حال فراموشی افزود: یکی از دغدغه‌های جدی ما احیای رشته‌های منسوخ یا در معرض فراموشی است در همین راستا ایجاد واحد تحقیق و توسعه (R&D) در حوزه سفال گناباد در دستور کار قرار گرفته است.

او اظهار کرد: با توجه به تغییر کیفیت خاک و گل در دهه‌های اخیر بخشی از تولیدات فعلی مبتنی بر بازآفرینی نقوش است، در حالی که جنس خاک و مواد اولیه در گذشته یکی از وجوه تمایز اصلی این هنر بوده است و تلاش‌هایی برای احیای این ظرفیت در حال انجام است ضمن اینکه طرح معرفی گناباد به‌عنوان منطقه ملی «مند» نیز در حال پیگیری است.

روانخواه درباره هنر «فرت‌بافی» گفت: هر زمان که فهرست رشته‌های صنایع‌دستی بازبینی می‌شود این رشته مورد بی مهری و بی توجهی واقع می شود در حالی که برآوردها نشان می‌دهد بیش از چهار تا پنج هزار نفر در استان در این حوزه فعالیت دارند که حدود ۲ هزار نفرشان به‌صورت خانگی و در قالب تولیدکننده فعال هستند و توانسته‌اند ارتباط مؤثری با بازار برقرار کنند.

او با اشاره به ظرفیت‌های تاریخی مشهد در حوزه معماری سنتی افزود: مشهد همواره یکی از قطب‌های معماری سنتی بوده است اما هنوز پیوند موثری میان صنایع‌دستی و واحدهای گردشگری شکل نگرفته و این نمایشگاه می‌تواند گامی در راستای تقویت این ارتباط باشد.

معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی همچنین از افزایش ظرفیت خانه‌های صنایع‌دستی خبر داد و گفت: در هفته جاری هفت خانه صنایع‌دستی جدید در استان به بهره‌برداری می‌رسد که همگی خصوصی هستند. در حال حاضر نیز سه خانه خصوصی و ۲ خانه دولتی فعال هستند.

او  افزود: یکی دیگر از اقدامات مهم تسهیل روند صدور مجوز آموزشگاه‌های صنایع‌دستی است که اکنون به‌صورت مستقیم در استان انجام می‌شود و تاکنون دو آموزشگاه مجوز فعالیت دریافت کرده‌اند.

روانخواه با تاکید بر اینکه «صنایع‌دستی یعنی زندگی» اظهار کرد: این صنایع‌ در طول تاریخ بخشی از زندگی مردم بوده و اگر نوآوری در آن صورت نگیرد، امکان ماندگاری آن کاهش می‌یابد. امروز ضرورت دارد این هنر دوباره به متن زندگی بازگردد.

او به استفاده از تکنیک‌های معماری سنتی در ساخت‌وسازهای جدید اشاره کرد و گفت: بهره‌گیری از تکنیک لعاب و رنگ‌های ایرانی در معماری می‌تواند به احیای هویت بصری کمک کند.

معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی با اشاره به یکی از دغدغه‌های مهم این حوزه گفت: یکی از چالش‌های اساسی ما شناسایی عدد واقعی صنعتگران است در حالی که حدود ۱۵ هزار مجوز صادر شده و هم اکنون حدود ۶ هزار و ۵۰۰ نفر دارای مجوز فعال هستند و بسیاری از افراد از مزایای کارت صنایع‌دستی بی‌اطلاع هستند.

او افزود: کارت صنایع‌دستی یکی از مهم‌ترین ابزارهای حمایتی است که مزایایی مانند معافیت مالیاتی، وام کم‌بهره و کاهش یک‌سوم هزینه حامل‌های انرژی را به همراه دارد اما نیازمند اطلاع‌رسانی گسترده‌تر است.

روانخواه با بیان اینکه گردش مالی صنایع‌دستی در خراسان رضوی قابل توجه است، گفت: استان به دلیل مزیت صنعت نقره یکی از قطب‌های اصلی این حوزه در کشور محسوب می‌شود و سالانه حدود ۹۰ تن نقره در مشهد مصرف می‌شود. به همین دلیل بازار نقره مشهد نقش تعیین‌کننده‌ای در قیمت‌گذاری این فلز در کشور دارد.

او تاکید کرد: صنایع‌دستی در خراسان رضوی کاملا ایرانی است و کالای خارجی در این حوزه نداریم و هرآنچه به اسم صنایع دستی وارداتی در بازار وجود دارد صرفا کالاهای صنعتی ساز و ماشینی هستند.
 

صنایع‌دستی؛ از ریشه‌های هویتی تا موتور اقتصاد خلاق در خراسان رضوی

هدایای سازمانی و ظرفیت قانونی صنایع‌دستی برای رونق تولید

هم‌چنین مهدی اکاتی کارشناس مسئول حوزه حمایت از تولید صنایع‌دستی اداره کل با اشاره به تأثیر شرایط اقتصادی بر این بخش گفت: نوسانات اقتصادی در سال‌های اخیر آسیب‌هایی را به تولیدکنندگان و فعالان صنایع‌دستی وارد کرده است اما در کنار این چالش‌ها ظرفیت‌های قانونی مناسبی برای حمایت از این حوزه وجود دارد که باید بیش از گذشته مورد استفاده قرار گیرد.

او افزود: قانون حمایت از صنایع‌دستی فرصت‌های ارزشمندی را برای رونق تولید و توسعه بازار این محصولات فراهم کرده است. بر اساس یکی از بندهای این قانون، دستگاه‌های دولتی مکلفند در تهیه هدایای رسمی و سازمانی از محصولات صنایع‌دستی استفاده کنند.

اکاتی با تأکید بر ضرورت اجرای کامل این قانون اظهار کرد: بهره‌گیری از صنایع‌دستی در هدایای سازمانی می‌تواند به حمایت از هنرمندان و تولیدکنندگان کمک کند و لازم است میزان استفاده دستگاه‌ها به‌ویژه بانک‌ها و نهادهای اقتصادی از این ظرفیت قانونی مورد توجه و ارزیابی قرار گیرد.

او تصریح کرد: اجرای مؤثر این بخش از قانون می‌تواند نقش مهمی در تقویت بازار فروش و افزایش درآمد فعالان صنایع‌دستی داشته باشد.
 

صنایع‌دستی؛ از ریشه‌های هویتی تا موتور اقتصاد خلاق در خراسان رضوی

حلقه اتصال هنرمندان و بازار در سایه تجارت الکترونیک

همچنین مهدی ساعدی کارشناس بازاریابی و تجاری‌سازی صنایع‌دستی اداره کل نیز با اشاره به اهمیت توسعه بازارهای نوین فروش محصولات صنایع‌دستی گفت: بخش قابل توجهی از فروش این محصولات در بستر اینترنت و شبکه‌های اجتماعی انجام می‌شود و بهره‌گیری از ظرفیت فروش آنلاین می‌تواند نقش مهمی در افزایش درآمد هنرمندان و تولیدکنندگان داشته باشد.

او افزود: با وجود اینکه تکلیف یا دستورالعمل مشخصی در این زمینه ابلاغ نشده بود اما بر اساس دغدغه حمایت از فعالان صنایع‌دستی، موضوع استفاده از پلتفرم‌های فروش اینترنتی و همکاری با شرکت‌های واسط فعال در حوزه تجارت الکترونیک پیگیری و به وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی پیشنهاد شده است.

ساعدی ادامه داد: یکی از چالش‌های اصلی فعالان صنایع‌دستی این است که بیشتر تولیدکنندگان زمان و توان خود را صرف تولید می‌کنند و فرصت کافی برای بازاریابی و فروش محصولات ندارند از این رو لازم است افرادی به‌صورت تخصصی در حوزه بازاریابی، معرفی و عرضه محصولات فعالیت کنند تا حلقه اتصال میان تولیدکننده و بازار تقویت شود.

او تأکید کرد: ایجاد سازوکارهای موثر بازاریابی می‌تواند به هنرمندانی که در کارگاه‌های خانگی یا مراکز صنایع‌دستی مشغول فعالیت هستند کمک کند تا محصولات خود را آسان‌تر به بازار عرضه کرده و از ظرفیت‌های فروش در سطح ملی و فضای مجازی بهره‌مند شوند.
 

انتهای پیام/

کد خبر 1405032001580
دبیر مرضیه امیری

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha