بوم‌گردی؛ موتور محرک اقتصاد ساحل‌نشینان در سواحل مکران

خیرالنساء امیری فعال حوزه گردشگری و رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان‌های چابهار و دشتیاری در یادداشتی نوشت: توسعه اقامتگاه‌های بوم‌گردی در شهرستان‌های چابهار و دشتیاری با استقبال روزافزون گردشگران و افزایش تقاضای سرمایه‌گذاران، وارد مرحله تازه‌ای شده است؛ ظرفیتی که علاوه بر ایجاد زیرساخت اقامتی، می‌تواند به ابزاری مؤثر برای معرفی فرهنگ، هنر، سبک زندگی و ظرفیت‌های طبیعی و تاریخی سواحل مکران تبدیل شود.

بوم‌گردی در شهرستان های چابهار و دشتیاری تنها به معنای ایجاد محلی برای اقامت گردشگران نیست؛ بلکه فرصتی برای پیوند مستقیم گردشگر با جامعه محلی و تجربه بخشی از زندگی واقعی مردم منطقه است و گردشگر در این اقامتگاه‌ها می‌تواند در کنار بهره‌مندی از طبیعت و سواحل مکران، با معماری بومی، غذاهای محلی، صنایع دستی، پوشش سنتی، موسیقی و آداب و رسوم مردم بلوچستان نیز آشنا شود.

چابهار و دشتیاری از معدود مقاصدی هستند که جاذبه‌های طبیعی و فرهنگی را در کنار یکدیگر دارند. در یک سو، دریای عمان، سواحل بکر، روستاهای ساحلی، خورها، تالاب‌ها و چشم‌اندازهای طبیعی قرار دارد و در سوی دیگر، فرهنگ غنی و سبک زندگی مردم بلوچ به عنوان بخشی ارزشمند از هویت این سرزمین خودنمایی می‌کند.

اقامتگاه‌های بوم‌گردی می‌توانند این دو ظرفیت را به یکدیگر پیوند دهند. گردشگری که برای تماشای دریا و طبیعت وارد منطقه می‌شود، با اقامت در یک محیط بومی، فرصت آشنایی نزدیک‌تر با مردم، فرهنگ و هنر منطقه را نیز پیدا می‌کند.

از همین رو، بوم‌گردی را می‌توان یکی از مهم‌ترین بسترهای معرفی فرهنگ بلوچستان به گردشگران داخلی و خارجی دانست؛ چرا که بسیاری از مؤلفه‌های فرهنگی، نه در قالب نمایش صرف، بلکه در جریان زندگی روزمره مردم به گردشگر منتقل می‌شود.

یکی دیگر از آثار مهم توسعه بوم‌گردی، تقویت اقتصاد جوامع محلی است. فعالیت یک اقامتگاه، زنجیره‌ای از مشاغل و خدمات پیرامونی را نیز فعال می‌کند؛ از تهیه غذاهای محلی و عرضه محصولات بومی گرفته تا فروش صنایع دستی، راهنمایی گردشگران، حمل‌ونقل و ارائه خدمات محلی.

این ظرفیت به‌ویژه برای زنان و جوانان روستایی می‌تواند زمینه ایجاد درآمد و اشتغال را فراهم کند و موجب شود بخشی از منافع اقتصادی گردشگری مستقیماً به جامعه میزبان برسد.

از سوی دیگر، پیوند بوم‌گردی با صنایع دستی می‌تواند زمینه معرفی و فروش تولیدات هنرمندان منطقه را نیز تقویت کند. هنرهایی همچون سوزن‌دوزی بلوچ، حصیربافی و دیگر صنایع دستی بومی می‌توانند بخشی از تجربه گردشگر در اقامتگاه‌های بوم‌گردی باشند و به جای آنکه صرفاً به عنوان محصولی برای فروش عرضه شوند، داستان و هویت فرهنگی منطقه را نیز روایت کنند.

حرکت از گردشگری تماشایی به گردشگری تجربه‌محور

روندهای جدید گردشگری نشان می‌دهد مسافران بیش از گذشته به دنبال تجربه‌های متفاوت و ارتباط با فرهنگ مقصد هستند. در چنین شرایطی، بوم‌گردی می‌تواند چابهار و دشتیاری را از مقصدی صرفاً برای بازدید از جاذبه‌ها، به مقصدی برای تجربه زندگی و فرهنگ مکران تبدیل کند.

اقامت در یک خانه بومی، صرف غذای محلی، گفت‌وگو با میزبان، آشنایی با صنایع دستی و سبک زندگی مردم و سپس بازدید از جاذبه‌های طبیعی و ساحلی، مجموعه‌ای از تجربه‌ها را برای گردشگر رقم می‌زند که ماندگاری بیشتری در ذهن او خواهد داشت.

این شیوه می‌تواند به افزایش مدت اقامت گردشگران، رونق کسب‌وکارهای محلی و معرفی ظرفیت‌های کمتر شناخته‌شده منطقه نیز کمک کند.

ضرورت توسعه کیفی در کنار توسعه کمی

با وجود ظرفیت بالای بوم‌گردی در چابهار و دشتیاری، توسعه این حوزه نیازمند توجه همزمان به کمیت و کیفیت است. آموزش بهره‌برداران، ارتقای خدمات اقامتی، رعایت اصول بهداشتی و ایمنی، توجه به محیط‌زیست و حفظ معماری و هویت بومی از جمله مواردی است که باید در مسیر توسعه این اقامتگاه‌ها مورد توجه قرار گیرد.

همچنین تسهیل فرآیند سرمایه‌گذاری و حمایت از سرمایه‌گذاران می‌تواند زمینه افزایش ظرفیت اقامتی منطقه را متناسب با رشد تقاضای گردشگری فراهم کند.

بوم‌گردی؛ روایت زنده مکران

امروز ۱۰ اقامتگاه فعال بوم‌گردی در چابهار و دشتیاری، تنها بخشی از ظرفیت موجود منطقه است و افزایش مراجعه سرمایه‌گذاران نشان می‌دهد که این حوزه می‌تواند یکی از محورهای مهم توسعه گردشگری مکران در سال‌های پیش رو باشد.

بوم‌گردی‌ها در واقع نقطه اتصال طبیعت، فرهنگ و اقتصاد محلی هستند؛ ظرفیتی که می‌تواند همزمان به ایجاد اشتغال، حمایت از جامعه محلی، معرفی صنایع دستی و غذاهای بومی و انتقال فرهنگ بلوچ به گردشگران کمک کند.

چابهار و دشتیاری با برخورداری از ساحل و دریا، روستاهای گردشگری، طبیعت منحصربه‌فرد و فرهنگ غنی بلوچ، این امکان را دارند که با توسعه هدفمند بوم‌گردی، تجربه‌ای متفاوت از سفر به مکران را برای گردشگران رقم بزنند؛ سفری که در آن گردشگر تنها تماشاگر زیبایی‌های منطقه نیست، بلکه مهمان فرهنگ و زندگی مردم مکران می‌شود

انتهای پیام/

کد خبر 1405062302011
دبیر مریم قربانی‌نیا

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha