به گزارش خبرنگار میراث‌آریا به نقل از روابط عمومی اداره‌کل ثبت اسناد و املاک استان یزد، همزمان با سفر رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور به استان یزد و با پیگیری‌های انجام‌شده طی سه سال اخیر، فرآیند تعیین تکلیف ثبتی قنات زارچ به سرانجام رسید.

این اقدام با تأکید و دستور رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و پس از انجام بررسی‌های لازم در اداره ثبت اسناد و املاک زارچ و مشارکت اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان و پایگاه میراث جهانی قنات زارچ انجام شد و در نهایت اسناد مالکیت این قنات تاریخی صادر شد.

پایان یک چالش ثبتی سه‌ساله

قنات زارچ با حدود ۷۲ کیلومتر طول، طولانی‌ترین قنات جهان و یکی از مهم‌ترین سازه‌های آبی تاریخی ایران است. این قنات در منطقه زارچ استان یزد قرار دارد و با عبور از محدوده و زیر اراضی و املاک متعدد، طی سال‌های گذشته با مسائل و ابهامات مختلفی در زمینه تعیین وضعیت ثبتی و حقوق بهره‌برداران مواجه بوده است.

تعیین تکلیف وضعیت ثبتی قنات زارچ، از این رو اهمیت ویژه‌ای دارد که این قنات دارای شمار قابل توجهی سهامدار و صاحب حق‌آبه است و هرگونه تعیین تکلیف حقوقی آن، مستقیماً با حقوق بهره‌برداران ارتباط دارد.

حقوق ۱۲۲۳ سهامدار و صاحب حق‌آبه تثبیت شد

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این پرونده، تعداد بالای ذی‌نفعان قنات است.

یک‌هزار و ۲۲۳ نفر سهامدار قنات زارچ هستند و دارای حق‌آبه‌اند و به همین دلیل تعیین تکلیف وضعیت ثبتی قنات، علاوه بر اهمیت میراثی و عمومی آن، از منظر تثبیت حقوق اشخاص و پیشگیری از اختلافات احتمالی نیز اهمیت دارد.

صدور اسناد مالکیت قنات، اکنون یکی از مسائل مهم ثبتی این سازه تاریخی را که طی سال‌های گذشته در دستور کار قرار داشت، تعیین تکلیف کرده است.

۷۲ کیلومتر قنات و ۲۱۱۵ حلقه چاه

قنات زارچ دارای دو رشته اصلی با عناوین شیرین و شور است و حدود ۲۱۱۵ حلقه چاه در مسیر آن قرار دارد.

این ویژگی‌ها، در کنار طول حدود ۷۲ کیلومتری قنات، و بیشترین سازه های آبی ازجمله بیش از ۴۰ پایاب ها، آب انبار و آسیاب وزیر در شهر تاریخی یزد از جایگاه ویژه آن در میان سازه‌های آبی تاریخی ایران حکایت دارد.

اهمیت قنات زارچ تنها به قدمت و ویژگی‌های فنی آن محدود نمی‌شود. قنات‌ها در مناطق خشک ایران طی قرن‌ها نقش مهمی در تأمین آب، شکل‌گیری سکونتگاه‌ها و رونق کشاورزی داشته‌اند و قنات زارچ نیز در حیات اجتماعی و اقتصادی منطقه یزد و زارچ نقش داشته است.

استمرار حق‌آبه‌ها و بهره‌برداری از این قنات، موضوعی است که ارتباط مستقیمی با حقوق سهامداران و بهره‌برداران آن دارد.

قناتی در فهرست میراث جهانی

قنات زارچ همچنین به دلیل ارزش تاریخی و فنی خود، در مجموعه قنات‌های ایرانی ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد.

ثبت جهانی این مجموعه، اهمیت حفاظت از قنات‌های ایران را در سطح بین‌المللی نیز مورد توجه قرار داده است و قنات زارچ به‌عنوان یکی از این قنات‌ها، بخشی از این میراث ارزشمند را تشکیل می‌دهد.

بر این اساس، صدور اسناد مالکیت قنات زارچ را می‌توان اقدامی در راستای تعیین تکلیف حقوقی یک میراث تاریخی، تثبیت حقوق سهامداران و صاحبان حق‌آبه و فراهم‌کردن زمینه حفاظت و مدیریت قانونی این قنات دانست.

با صدور اسناد مالکیت، یکی از مسائل مهم ثبتی قنات زارچ که طی سال‌های گذشته در دستور کار قرار داشت، تعیین تکلیف شده و امکان اعمال دقیق‌تر حقوق مالکانه و بهره‌برداری قانونی از این میراث ارزشمند فراهم شده است.

قنات زارچ، با حدود ۷۲ کیلومتر طول، دو رشته اصلی شیرین و شور، حدود ۲۱۱۵ حلقه چاه و یک‌هزار و ۲۲۳ سهامدار و صاحب حق‌آبه، اکنون پس از سه سال پیگیری، از منظر ثبتی تعیین تکلیف شده است؛ اقدامی که در کنار تثبیت حقوق بهره‌برداران، زمینه حفاظت و مدیریت قانونی این میراث تاریخی را فراهم می‌کند.

مرکز شهرستان زارچ با ۲۰ هزار نفر جمعیت در ۱۵ کیلومتری شهر یزد قرار دارد.

انتهای پیام/