این برنامه با هدف توجه به اهمیت حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب، بررسی ابعاد حقوقی و بین‌المللی این حوزه و تأکید بر ضرورت توسعه همکاری‌های میان‌رشته‌ای در حفاظت و پژوهش درباره آثار تاریخی دریایی برگزار شد.

در این مراسم، حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، دکتر حبیب‌زاده، رئیس مرکز امور حقوقی بین‌المللی ریاست جمهوری، ساداتی‌نژاد، مدیرکل سازمان‌های تخصصی بین‌المللی وزارت امور خارجه، محمدابراهیم زارعی، رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری و سیدمحمد بهشتی، چهره ماندگار میراث فرهنگی، به ایراد سخنرانی پرداختند.

همچنین جمعی از مدیران و متخصصان حوزه میراث فرهنگی و باستان‌شناسی در این نشست حضور داشتند.

اهمیت داده‌های باستان‌شناختی در شناخت تاریخ ایران

 محمدابراهیم زارعی، رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، نیز در سخنان خود با قدردانی از برگزارکنندگان و حاضران، بر اهمیت توجه به میراث فرهنگی زیر آب و ضرورت توسعه مطالعات باستان‌شناختی در سواحل و پهنه‌های آبی کشور تأکید کرد.

وی با اشاره به موقعیت جغرافیایی ایران به‌عنوان سرزمینی ارتباط‌دهنده میان بخش‌هایی از شرق و غرب، به نقش مسیرهای دریایی در شکل‌گیری ارتباطات تاریخی و فرهنگی پرداخت.

زارعی با اشاره به اهمیت بنادر تاریخی از جمله سیراف و ارتباطات دریایی در خلیج فارس، دریای عمان و سواحل شمالی ایران، بر ضرورت دستیابی به داده‌های باستان‌شناختی بیشتر برای شناخت دقیق‌تر این ارتباطات تأکید کرد.

وی همچنین محدودیت‌های موجود در همکاری‌های علمی بین‌المللی را از جمله موضوعات قابل‌توجه دانست و بر اهمیت استمرار ارتباط دانشگاهی و پژوهشی با مراکز علمی خارج از کشور تأکید کرد.

تأکید بر مسئولیت ایران در حفاظت از میراث فرهنگی دریایی

 حسن فرطوسی، دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو در ایران، در سخنان خود بر اهمیت همکاری میان نهادهای تخصصی، حقوقی و بین‌المللی برای حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب تأکید کرد.

وی با اشاره به گستردگی مرزهای آبی ایران و پیشینه تاریخی ارتباطات دریایی، بر ضرورت شناخت ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی سواحل کشور و توجه به میراث برجای‌مانده از شیوه‌های زندگی، سنت‌ها و مراودات تاریخی جوامع ساحلی تأکید کرد.

فرطوسی همچنین بر اهمیت همکاری میان جامعه باستان‌شناسی و جامعه حقوقی کشور تأکید کرد و حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب را موضوعی فراتر از مرزهای ملی دانست که به همکاری‌های بین‌المللی و هماهنگی میان نهادهای مسئول نیاز دارد.

ضرورت توسعه باستان‌شناسی زیر آب

سیدمحمد بهشتی، چهره ماندگار میراث فرهنگی، نیز در این مراسم با اشاره به ظرفیت‌های تاریخی سواحل ایران، به اهمیت بنادر تاریخی و نقش آن‌ها در ارتباطات تجاری و فرهنگی پرداخت.

وی با اشاره به تفاوت‌های جغرافیایی سواحل شمالی و جنوبی ایران، توضیح داد که ویژگی‌های طبیعی هر منطقه بر شکل‌گیری بنادر، مسیرهای ارتباطی و استقرار جوامع انسانی تأثیر گذاشته است.

به گفته وی، درک تاریخ این مناطق مستلزم توجه هم‌زمان به شواهد باستان‌شناختی، شرایط محیطی و سابقه ارتباطات دریایی است.

بهشتی همچنین با اشاره به هزینه‌های بالای کاوش‌های زیر آب و محدودیت‌های موجود، بر اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و تخصصی کشورهای فعال در این زمینه تأکید کرد. توسعه همکاری‌های علمی و دسترسی به دانش و تخصص بین‌المللی می‌تواند در تقویت توان باستان‌شناسی زیر آب ایران مؤثر باشد.

رونمایی از کتاب تخصصی باستان‌شناسی دریایی و تجلیل از فعالان این حوزه

از دیگر بخش‌های این مراسم، رونمایی از کتاب «مباحث نظری و عملی در باستان‌شناسی دریایی»، تألیف حسین توفیقیان و رامین ادیبی و منتشرشده از سوی انتشارات سمت در سال ۱۴۰۳ بود. این اثر در حوزه مطالعات باستان‌شناسی دریایی و شناخت مبانی نظری و عملی این رشته قرار دارد.

همچنین به مناسبت بیست‌وپنجمین سالگرد تصویب کنوانسیون حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب، از شماری از پیشکسوتان و فعالان این حوزه در ایران با اهدای لوح تقدیر تجلیل شد.

بریدن کیک بیست‌وپنجمین سالگرد تصویب کنوانسیون نیز از دیگر بخش‌های این برنامه بود.

برگزاری این مراسم که به اهتمام مرکز امور بین الملل پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری برگزار شد، فرصتی برای تأکید بر اهمیت میراث فرهنگی زیر آب، ضرورت تقویت مطالعات تخصصی و گسترش همکاری میان نهادهای علمی، حقوقی و بین‌المللی فراهم کرد.

انتهای پیام/