عباس رحیمی، کارشناس و پژوهشگر صنایع‌دستی و داور نشان ملی مرغوبیت، در گفت‌وگو با میراث‌آریا با اشاره به سابقه چهار دوره داوری خود در برنامه نشان ملی استان خوزستان، این نشان را یکی از مهم‌ترین ابزارهای سیاست‌گذاری کیفی در حوزه صنایع‌دستی کشور دانست.

وی با تشریح اهداف و جایگاه نشان ملی مرغوبیت صنایع‌دستی اظهار کرد: این نشان، یک نظام ارزیابی کیفی رسمی است که از سوی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی اجرا می‌شود و مأموریت اصلی آن ارتقای کیفیت تولیدات، حمایت هدفمند از هنرمندان خلاق، افزایش قدرت رقابت در بازارهای داخلی و خارجی و تسهیل فرآیند صادرات محصولات صنایع‌دستی است.

رحیمی افزود: تنها آثاری که موفق به دریافت نشان ملی مرغوبیت شوند، امکان حضور در رقابت‌های شورای جهانی صنایع‌دستی و دستیابی به نشان بین‌المللی را خواهند داشت؛ موضوعی که اهمیت این نشان را در زنجیره ارزش صنایع‌دستی دوچندان می‌کند.

فرآیند ارزیابی و شاخص‌های داوری

این داور نشان ملی با اشاره به فرآیند ارزیابی آثار تصریح کرد: دریافت نشان ملی مستلزم طی مراحل ثبت‌نام، بررسی اولیه در سطح کارشناسان استانی و سپس داوری تخصصی است. آثاری که حد نصاب امتیاز را کسب کنند، برای مدت دو سال نشان ملی دریافت می‌کنند و پس از آن ملزم به ارزیابی مجدد خواهند بود.

به گفته وی، معیارهای اصلی داوری شامل «اصالت و هویت فرهنگی»، «کیفیت ساخت»، «خلاقیت و نوآوری»، «کاربردپذیری و انطباق با نیاز بازار» و «رعایت ملاحظات و استانداردهای زیست‌محیطی» است.

پیامدهای اقتصادی و فرهنگی

رحیمی با تاکید بر آثار چندلایه نشان ملی مرغوبیت خاطرنشان کرد: این نشان از منظر اقتصادی موجب افزایش اعتماد مصرف‌کنندگان، ارتقای برند هنرمندان و تسهیل مسیر صادرات می‌شود و در بعد فرهنگی نیز نقشی کلیدی در صیانت از میراث ناملموس، انتقال مهارت‌های سنتی به نسل‌های آینده و تقویت هویت بومی ایفا می‌کند.

خوزستان؛ قطب روبه‌رشد صنایع‌دستی کشور

این پژوهشگر صنایع‌دستی با اشاره به روند رو به رشد مشارکت صنعتگران خوزستانی در برنامه نشان ملی گفت: بر اساس آمار رسمی، تاکنون ۲۳۱ نشان ملی مرغوبیت به آثار صنایع‌دستی استان خوزستان اعطا شده است. در دوره ششم (۱۴۰۰)، از میان ۸۰ اثر ارسالی، ۵۷ اثر موفق به دریافت نشان شدند که بیانگر جهش معنادار در کیفیت تولیدات است.

وی افزود: در دوره‌های هفتم (۱۴۰۲) و هشتم (۱۴۰۴) نیز هر کدام ۴۸ اثر نشان ملی دریافت کردند؛ روندی که خوزستان را به یکی از قطب‌های قدرتمند صنایع‌دستی کشور تبدیل کرده و میزان مشارکت هنرمندان این استان را بالاتر از میانگین کشوری قرار داده است.

چالش‌ها و الزامات سیاستی

رحیمی در ادامه به چالش‌های پیش‌روی هنرمندان اشاره کرد و گفت: هزینه‌های بالای بسته‌بندی و ارسال آثار، نبود حمایت‌های مؤثر پس از دریافت نشان و سخت‌گیری‌های داوری در حوزه نوآوری، از جمله موانع مشارکت حداکثری صنعتگران به‌ویژه در استان خوزستان است.

وی تاکید کرد: برای تقویت این مسیر، لازم است حمایت‌های زیرساختی افزایش یابد، هزینه‌های مالی کاهش پیدا کند و سازوکارهای مؤثر فروش، بازاریابی و اتصال هنرمندان به بازارهای هدف داخلی و خارجی طراحی و اجرا شود.

این داور نشان ملی در پایان خاطرنشان کرد: با وجود چالش‌ها، روند مشارکت صنعتگران خوزستان در برنامه نشان ملی مرغوبیت صنایع‌دستی صعودی و امیدوارکننده است و این استان توانسته جایگاه ویژه‌ای در نقشه صنایع‌دستی کشور به دست آورد؛ جایگاهی که با سیاست‌گذاری هوشمندانه و حمایت‌های هدفمند، می‌تواند به یک مزیت پایدار ملی تبدیل شود.

انتهای پیام/