ریاب گناباد؛ کاندیدای ثبت جهانی هم ‌مرز با اسطوره‌ها و تلاقی دو میراث جهانی

مجاورت سرزمینی ریاب گناباد با رویداد حماسه دوازده‌رخ و دو میراث جهانی به عنوان دستاوردهای عظیم و پایدار بشری، آن را به نقطه‌ی عطفی در معنا بخشی در تمدن ایرانی تبدیل کرده است.

ابوالقاسم شفیعی عضو هیئت علمی دانشگاه و عضو انجمن میراث‌فرهنگی گناباد در یادداشتی نوشته است: ریاب، از نظر جغرافیایی و فرهنگی، در محل تلاقی سه عنصر حماسه، مهندسی آب و کشاورزی پایدار قرار گرفته و بخشی از اکوسیستم این حوزه تمدنی شده است.  

این هم‌نشینی سه‌گانه، ریاب را به مقصدی بی‌بدیل برای گردشگری فرهنگی و تاریخی تبدیل می‌کند. گردشگر در ریاب با هویت حماسی (دوازده‌رخ)، نبوغ مهندسی آب (قنات قصبه) و پایداری کشاورزی (نظام زراعت مبتنی بر قنات) آشنا و از یک روایت منسجم و چند وجهی بهره می‌گیرد.

ریاب، حلقه‌ اتصال اسطوره‌های ملی و جهانی است و ظرفیت آن را دارد که همزمان با ثبت جهانی به عنوان نمادی از هوشمندی تمدن ایرانی در سطحِ جهانی معرفی شود.

خاک ریاب هنوز غبار حماسه‌ی ایران و توران را بر تن دارد

دشت دوازده‌رخ، که ریاب در مجاورت آن قرار دارد، صحنه‌ حافظه‌ی ملی ایرانیان و یادآور نبرد پهلوانان شاهنامه، نماد ایستادگی، هویت ملی و پیوند ناگسستنی ایرانیان با خاک خود است.

ریاب، در این فضای اساطیری، به خودی خود، قصه‌گوی بخشی از تاریخ حماسی ایران می‌شود. این مجاورت، به معماری خشتی ریاب، بُعدی مقاوم و سرزمین‌محور می‌بخشد؛ گویی این روستا، چونان پهلوانان شاهنامه، در برابر سختی‌ها استوار مانده است.

ریاب، حلقه اتصال حماسه و شاهکار مهندسی جهان

ریاب، در این بستر اساطیری، به خودی خود، قصه‌گوی بخشی از تاریخ حماسی ایران می‌شود. این مجاورت، به معماری خشتی ریاب، بُعدی مقاوم و سرزمین‌محور می‌بخشد؛ گویی این روستا، چونان پهلوانان شاهنامه، در برابر سختی‌ها استوار مانده است.

ریاب، حلقه اتصال حماسه و شاهکار مهندسی جهان

ریاب بخشی از یک حوزه تمدنی عظیم‌ ترین دست ‌ساخته‌ی بشر قنات قصبه گناباد است. قنات قصبه، که به ثبت جهانی یونسکو رسیده، نمادی از غلبه خرد بر خست طبیعت در کویر است. قرار گرفتن این روستا در حوزه‌ی تمدنی قنات قصبه، ریاب را به یکی از زیست‌گاه‌های ریشه دار تبدیل کرده است. ساکنان ریاب با تاسی از فناوری قنات قصبه، در دل خاک شگفتی دیگری آفریدن که سال‌هاست در زندگی‌شان جاری است. پیوند میان ساباط‌های ریاب و دهانه‌های قنات، حکایت از یک نظم تمدنی دارد که در آن هیچ‌چیز، حتی یک قطره آب یا یک وزش باد، هدر نمی‌رود.

نظام زراعت زعفران مبتنی بر قنات؛ میراث کشاورزی پایدار

سومین حلقه از این زنجیره‌ تمدنی، نظام زراعت زعفران مبتنی بر قنات است که سالهاست معیشت کشاورزان روستای ریاب را تضمین کرده است و در روستای سنو مجاور ریاب به ثبت جهانی رسیده و نشان از اوج دانش کشاورزی پایدار در اقلیم کویری را به نمایش می‌گذارد.

ریاب گناباد؛ کاندیدای ثبت جهانی هم ‌مرز با اسطوره‌ها و تلاقی دو میراث جهانی


 

انتهای پیام/

کد خبر 1405031100863
دبیر مریم قربانی‌نیا

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha