حسین ایزدی مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مازندران در یادداشتی به مناسبت روز خبرنگار نوشت: مازندران استانی است که بخش مهمی از هویت و ظرفیت اقتصادی آن با گردشگری گره خورده است. استانی که در یک پهنه جغرافیایی کمنظیر، دریا، جنگل، کوهستان، روستاهای تاریخی، بناهای ارزشمند، آیینها و فرهنگ بومی، صنایعدستی و ظرفیتهای متنوع طبیعی و گردشگری را در کنار یکدیگر دارد. با این حال، برخورداری از این ظرفیتها بهتنهایی برای دستیابی به جایگاه شایسته در گردشگری کافی نیست؛ این ظرفیتها باید دیده، معرفی، روایت و برای آنها برنامهریزی شود.در این میان، نقش رسانه و خبرنگار را نمیتوان نادیده گرفت.
خبرنگاران در سالهای اخیر همواره یکی از همراهان جدی حوزه میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی بودهاند و بخش قابل توجهی از ظرفیتها، رویدادها، مشکلات و مطالبات این حوزه را به افکار عمومی منتقل کردهاند. از نگاه ما، خبرنگار صرفاً انتقالدهنده خبر نیست؛ بلکه میتواند یکی از عناصر مؤثر در فرآیند توسعه گردشگری باشد.
مازندران در سالهای گذشته بیشتر به عنوان مقصد سفرهای کوتاهمدت و بهویژه سفرهای ساحلی و طبیعتگردی شناخته شده است. در حالی که ظرفیت گردشگری استان بسیار فراتر از این تصویر است و تلاش ما بر این است تا گردشگران با بخشهای کمتر دیدهشده مازندران نیز آشنا شوند؛ با روستاهایی که ظرفیت بومگردی دارند، با آثار تاریخی و فرهنگی، با آیینها و سنتهای بومی، با صنایعدستی، غذاهای محلی و با ظرفیتهای گردشگری شهرستانهایی که هنوز در نقشه گردشگری کشور به اندازه ظرفیت واقعی خود دیده نشدهاند.
در این مسیر، خبرنگار میتواند نقش مهمی ایفا کند.
وقتی یک خبرنگار به سراغ یک روستای کمتر شناختهشده میرود، با مردم محلی گفتوگو میکند، ظرفیتهای آن را معرفی میکند و مشکلات زیرساختی آن را به گوش مسئولان میرساند، در واقع فراتر از یک گزارش خبری عمل کرده است. چنین گزارشی میتواند به شناختهشدن مقصد، افزایش انگیزه سرمایهگذاری، رونق اقامتگاههای بومگردی و فروش محصولات محلی و در نهایت ایجاد درآمد برای جامعه محلی کمک کند.
از سوی دیگر، توسعه گردشگری بدون مطالبهگری رسانهای امکانپذیر نیست.
در بسیاری از مناطق گردشگری استان، موضوعاتی مانند راه دسترسی، تابلوهای راهنمای گردشگری، سرویسهای بهداشتی، روشنایی، پارکینگ، ساماندهی فضاهای گردشگری، حفاظت از آثار تاریخی و مدیریت پسماند همچنان از مسائل مهم و مورد مطالبه مردم و گردشگران است. رسانه میتواند این مسائل را به شکل دقیق و منصفانه مطرح و پیگیری کند و دستگاههای اجرایی را نسبت به رفع مشکلات پاسخگو نگه دارد.
ما در مجموعه میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان، رسانه را یک ظرفیت مهم برای توسعه میدانیم؛ چراکه رسانه میتواند هم عملکردها را به جامعه معرفی کند و هم نقاط ضعف و کاستیها را به مدیران گوشزد کند. این ارتباط دوسویه، اگر بر پایه صداقت، شفافیت و نگاه توسعهمحور شکل بگیرد، به نفع گردشگری استان خواهد بود.
موضوع مهم دیگر، نحوه معرفی مازندران است. امروز در عصر رسانههای دیجیتال، یک گزارش، عکس، ویدئو یا روایت مناسب میتواند یک ظرفیت ناشناخته را به مخاطبان بسیار گستردهای معرفی کند. بنابراین لازم است در کنار رسانههای رسمی، از ظرفیت رسانههای محلی، پایگاههای خبری، خبرگزاریها و فعالان حرفهای فضای مجازی نیز برای معرفی هدفمند مقاصد گردشگری استان استفاده شود.
البته معرفی گردشگری باید همراه با مسئولیتپذیری باشد. مازندران سرمایهای طبیعی و فرهنگی است که اگر بدون برنامه و بدون توجه به اصول پایداری مورد استفاده قرار گیرد، ممکن است آسیب ببیند. خبرنگار حرفهای در کنار معرفی یک جنگل، ساحل، روستا یا اثر تاریخی، باید درباره ضرورت حفاظت از آن نیز اطلاعرسانی کند.
توسعه گردشگری زمانی ارزشمند است که منافع آن به جامعه محلی برسد و در عین حال منابع طبیعی و میراثفرهنگی برای نسلهای آینده حفظ شود. رسانه میتواند در ایجاد این نگاه نقش مهمی داشته باشد.
از سوی دیگر، یکی از ضرورتهای امروز گردشگری مازندران، توزیع متوازن سفر در سطح استان است. اگر تمام جریان گردشگری در چند مقصد شناختهشده متمرکز شود، هم فشار بر این مناطق افزایش پیدا میکند و هم ظرفیتهای شهرستانها و روستاهای دیگر بلااستفاده باقی میماند. رسانه میتواند با معرفی ظرفیتهای متنوع شهرستانها، به شکلگیری مقاصد جدید و توزیع متوازن گردشگر کمک کند.
در شرق مازندران، در مناطق مرکزی و در غرب استان، ظرفیتهای ارزشمندی وجود دارد که بسیاری از آنها هنوز به شکل شایسته معرفی نشدهاند. معرفی این ظرفیتها، تنها یک کار رسانهای نیست؛ بلکه میتواند بخشی از فرآیند توسعه اقتصادی و اجتماعی مناطق مختلف استان باشد.
در حوزه صنایعدستی نیز رسانه میتواند نقش مؤثری ایفا کند. پشت هر محصول صنایعدستی، یک هنرمند، یک خانواده و گاه یک میراث چندصدساله قرار دارد. معرفی هنرمندان و محصولات بومی میتواند به افزایش بازار فروش و تقویت اقتصاد خانوارهای فعال در این حوزه کمک کند.
همچنین خبرنگاران میتوانند در ثبت و روایت فرهنگ و هویت مازندران نقشآفرین باشند. آیینهای بومی، موسیقی، زبان و گویشهای محلی، غذاهای سنتی، معماری روستایی و شیوه زندگی مردم، بخشی از میراث زنده استان است که باید ثبت، معرفی و برای نسلهای آینده روایت شود. این میراثفرهنگی، خود یکی از مهمترین جاذبههای گردشگری مازندران است.
از نگاه من، توسعه گردشگری مازندران فقط با پروژه و اعتبار محقق نمیشود. توسعه گردشگری به یک گفتمان عمومی نیاز دارد؛ گفتمانی که در آن مردم، مسئولان، فعالان اقتصادی، جوامع محلی و رسانهها هرکدام نقش خود را ایفا کنند. خبرنگاران میتوانند در شکلگیری این گفتمان نقش مهمی داشته باشند.
خبرنگاران میتوانند چشم بینای گردشگری استان باشند؛ ظرفیتهای مغفول را ببینند، مشکلات را روایت کنند، مطالبات مردم و فعالان گردشگری را به گوش مدیران برسانند و موفقیتها را نیز به جامعه معرفی کنند.
مازندران برای رسیدن به جایگاه واقعی خود در گردشگری، به زیرساخت، سرمایهگذاری، برنامهریزی و مدیریت نیاز دارد؛ اما در کنار همه اینها، به روایت درست از خود نیز نیازمند است.
روایتی که مازندران را نه فقط به عنوان مقصدی برای چند روز سفر، بلکه به عنوان استانی با ظرفیتهای گسترده طبیعی، فرهنگی، تاریخی و اقتصادی معرفی کند.
در این مسیر، خبرنگاران و رسانهها شریک و همراه توسعه گردشگری هستند و ما در مجموعه میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مازندران، از این همراهی و نقشآفرینی ارزشمند قدردانی میکنیم.
روز خبرنگار، فرصت ارزشمندی است تا از تلاش همه خبرنگاران و فعالان رسانهای به ویژه خبرنگاران استان مازندران که با حضور میدانی، دقت و دغدغهمندی، مسائل و ظرفیتهای مازندران را دنبال میکنند، قدردانی کنیم.
روز خبرنگار بر همه خبرنگاران، عکاسان، تصویربرداران و فعالان رسانهای کشور به ویژه خبرنگاران خدوم استان مازندران مبارک.
انتهای پیام/
نظر شما