مهدی مشعل، کارشناس زمینشناسی ادارهکل زمینشناسی و اکتشافات معدنی منطقه جنوبغرب کشور، در حاشیه نشست ظرفیت زمین گردشگری استان خوزستان و کاربرد هوش مصنوعی در آن که در محل اداره کل میراثفرهنگی خوزستان برگزار شد، در گفتوگو با خبرنگار میراثآریا، با اشاره به ظرفیتهای کمنظیر خوزستان در حوزه زمینگردشگری گفت: پدیدههای زمینشناسی خوزستان تاکنون بیشتر بهصورت محلی مورد استفاده قرار گرفتهاند و با معرفی، ثبت جهانی و پکیجبندی این ظرفیتها میتوان زمینه جذب گردشگران داخلی و بهویژه گردشگران خارجی را فراهم کرد.
مهدی مشعل با اشاره به پیوند میان زمینشناسی و گردشگری اظهار کرد: یکی از شاخههای گردشگری که از گذشته مورد توجه بوده، زمینگردشگری است؛ به این معنا که پدیدههای زمینشناسی دارای ارزشهای طبیعی، علمی و زیباییشناختی میتوانند به مقصد گردشگری تبدیل شوند.
او افزود: برخی پدیدههای زمینشناسی علاوه بر ارزش علمی، چشماندازهای بسیار زیبایی دارند و میتوانند گردشگران علاقهمند را به مناطق مختلف هدایت کنند. هدف ما این است که این پدیدهها را شناسایی، مطالعه و ثبت کنیم و مجموعههایی از آنها تشکیل دهیم تا بتوانیم متناسب با شرایط اقلیمی و جغرافیایی هر منطقه، گردشگران را در فصلهای مختلف سال به این مقاصد هدایت کنیم.
مشعل با تأکید بر ضرورت معرفی ظرفیتهای زمینشناسی خوزستان در سطح ملی و بینالمللی ادامه داد: در حال حاضر استفاده از این ظرفیتها در استان بیشتر جنبه محلی دارد و هنوز نتوانستهایم پدیدههای زمینشناسی را بهعنوان یک مقصد مشخص گردشگری معرفی کنیم؛ بهگونهای که گردشگر با هدف دیدن یک پدیده زمینشناسی مشخص، به خوزستان سفر کند.
ضرورت معرفی هدفمند پدیدههای زمینشناسی خوزستان
این کارشناس زمینشناسی گفت: مناطقی مانند درههای منگره اندیمشک، کول خرسان دزفول، لالی و کوه سوخته امیدیه ظرفیتهای ارزشمندی دارند، اما برای معرفی آنها باید یک روند مشخص تبلیغاتی ایجاد شود، مستند و فیلم تولید شود و این جاذبهها در قالب بستههای گردشگری به گردشگران داخلی و خارجی معرفی شوند.
او افزود: تاکنون معرفی این ظرفیتها در داخل کشور نیز محدود بوده و در خارج از مرزها تقریباً اقدامی متناسب با ظرفیتهای موجود صورت نگرفته است. در حالی که اگر این پدیدهها بهدرستی معرفی و ثبت جهانی شوند، میتوانند به جذب گردشگر و ایجاد درآمد برای استان کمک کنند.
مشعل با اشاره به برنامههای مربوط به ثبت و ساماندهی پدیدههای زمینشناسی اظهار کرد: از سال ۱۴۰۲ و براساس مأموریتی که از سوی هیئت وزیران به مجموعههای مرتبط واگذار شد، موضوع شناسایی، ثبت و تهیه پرونده پدیدههای زمینشناسی با جدیت بیشتری دنبال شده است. هدف نهایی نیز این است که با تکمیل مطالعات و ایجاد زیرساختهای لازم، زمینه ثبت ژئوپارک در خوزستان فراهم شود.
او ادامه داد: پیش از جنگ ۴۰ روزه، پیمانکاری برای انجام مطالعات و بررسیهای مربوط به تهیه پرونده خوزستان مشخص شد و قرار بود این مطالعات تا پایان سال ۱۴۰۵ به مرحله آمادهسازی پرونده برای ارسال به یونسکو برسد، اما با آغاز جنگ، روند کار عملاً متوقف شد و تاکنون اقدام مؤثری در این زمینه انجام نشده است.
خوزستان و ظرفیت شکلگیری یک ژئوپارک منحصربهفرد
مشعل با اشاره به تنوع پدیدههای زمینشناسی خوزستان گفت: این استان پدیدههایی دارد که در سطح کشور و حتی در برخی موارد در مقیاس جهانی کمنظیر هستند و میتوان از این ظرفیت برای ایجاد یک مسیر ویژه گردشگری زمینشناسی استفاده کرد.
او یکی از مهمترین ظرفیتهای خوزستان را «زمینگردشگری نفت» دانست و بیان کرد: خوزستان این امکان را دارد که داستان شکلگیری و آغاز اکتشاف نفت در خاورمیانه را به یک بسته گردشگری تبدیل کند؛ موضوعی که برای گردشگران خارجی نیز جذابیت بالایی دارد.
این کارشناس زمینشناسی توضیح داد: گردشگر میتواند در این مسیر با چشمههای نفتی و پدیدههای طبیعی مرتبط با نفت آشنا شود، گنبد لوران و سایر شواهد زمینشناسی را ببیند و سپس از خانه دارسی و محل استقرار و فعالیتهای اولیه مرتبط با اکتشاف نفت بازدید کند و در ادامه مسیر به مسجدسلیمان و چاه شماره یک برسد.
او افزود: در چنین مسیری میتوان داستان اکتشاف نفت را از منظر زمینشناسی، تاریخی و صنعتی برای گردشگر روایت کرد؛ اینکه نفت چگونه در این منطقه شناسایی شد، چه مطالعاتی انجام شد، نخستین چاهها چگونه حفر شدند و چگونه این کشف به تحولات گسترده اقتصادی و صنعتی در ایران و جهان منجر شد.
مشعل تأکید کرد: به اعتقاد من، ژئوپارک نفتی میتواند یکی از گزینههای مناسب برای شروع کار در خوزستان باشد؛ زیرا موضوع نفت برای گردشگران خارجی نیز جذاب است و میتوان با روایت علمی و تاریخی، یک مقصد متفاوت گردشگری ایجاد کرد.
ظرفیت همکاری صنعت نفت برای توسعه ژئوپارک خوزستان
او با اشاره به ضرورت تأمین منابع مالی برای ایجاد ژئوپارک گفت: ایجاد و توسعه ژئوپارک نیازمند سرمایهگذاری است و در مورد ژئوپارک نفتی میتوان از ظرفیت شرکتهای نفتی و مجموعههایی مانند شرکت ملی نفت ایران و شرکت نیکو برای تأمین بخشی از هزینهها و همچنین معرفی این ظرفیتها در خارج از کشور استفاده کرد.
مشعل همچنین به ظرفیتهای طبیعی شمال و شمالشرق خوزستان اشاره کرد و گفت: مناطق کوهستانی و چشماندازهای طبیعی، آبشارهایی مانند شوی و دیگر پدیدههای طبیعی استان نیز ظرفیتهای مناسبی برای توسعه زمینگردشگری دارند.
او افزود: البته قاعده این است که هنگام طراحی و ثبت یک ژئوپارک، وجود یک پدیده شاخص و دارای ارزش جهانی اهمیت زیادی دارد و میتوان در کنار آن، مجموعهای از پدیدههای طبیعی، زمینشناسی، فرهنگی و تاریخی را در قالب یک بسته گردشگری تعریف کرد.

گردشگری زمینشناسی؛ ظرفیتی برای جذب گردشگران خارجی
این کارشناس زمینشناسی درباره بازار هدف گردشگری زمینشناسی در خوزستان گفت: گردشگران داخلی نیز میتوانند از این ظرفیت استفاده کنند، اما هدف اصلی ما باید جذب گردشگران خارجی و ایجاد ارزآوری برای استان باشد.
مشعل ادامه داد: خوزستان به دلیل موقعیت جغرافیایی خود و همجواری با کشورهای منطقه، ظرفیت مناسبی برای جذب گردشگران خارجی دارد. برای نمونه، گردشگران سلامت که از عراق و سایر کشورها وارد استان میشوند، میتوانند در کنار استفاده از خدمات درمانی، به مقاصد گردشگری زمینشناسی نیز هدایت شوند.
او در پایان تأکید کرد: تحقق این هدف به دو موضوع اساسی وابسته است؛ نخست معرفی و تبلیغات گسترده و هدفمند و دوم ثبت جهانی و ایجاد ساختارهای حرفهای برای مدیریت این جاذبهها. اگر این دو موضوع بهدرستی دنبال شود، گردشگری زمینشناسی میتواند به یکی از ظرفیتهای جدید گردشگری خوزستان و زمینهای برای جذب گردشگران خارجی تبدیل شود.
انتهای پیام/
نظر شما