سیامک سرلک، باستان‌شناس و رئیس اسبق پژوهشکده باستان‌شناسی ایران، در گفت‌وگو با خبرنگار میراث‌آریا با اشاره به تهدیداتی که در شرایط جنگ و حملات موشکی متوجه بناها، محوطه‌ها و بافت‌های تاریخی کشور است، نسبت به آسیب‌دیدگی این سرمایه‌های تمدنی ابراز نگرانی کرد و گفت: اگر بپذیریم که زیربنای بسیاری از مسائل اجتماعی و تمدنی به حوزه فرهنگ بازمی‌گردد، در این صورت نمادهای فرهنگی و تاریخی ایران از اهمیت و جایگاهی دوچندان برخوردار خواهند بود.

وی با تاکید بر اینکه میراث‌فرهنگی بخش مهمی از حافظه تاریخی و هویت ملی ایرانیان را شکل می‌دهد، افزود: صیانت از این آثار در شرایط مختلف، به‌ویژه در موقعیت‌های بحرانی، ضرورتی انکارناپذیر است؛ زیرا هرگونه آسیب به آن‌ها در واقع لطمه‌ای به سرمایه‌های فرهنگی و تاریخی یک ملت محسوب می‌شود.

این باستان‌شناس در ادامه با اشاره به تجربه‌های میدانی خود در حوزه باستان‌شناسی گفت: در فصل پانزدهم کاوش باستان‌شناسی محوطه «گلی‌دره» که در محدوده یک بافت تاریخی قرار دارد، مشغول فعالیت بودیم، اما با توجه به شرایط خاص منطقه، کاوش‌ها متوقف شد تا از هرگونه خطر احتمالی برای محوطه و بافت تاریخی جلوگیری شود.

سرلک در بخش دیگری از سخنان خود به اهمیت تاریخی برخی مساجد ایران اشاره کرد و گفت: بسیاری از مساجد تاریخی ایران علاوه بر کارکرد دینی، واجد ارزش‌های برجسته معماری و فرهنگی هستند و در طول قرن‌ها بخشی از هویت تاریخی و اجتماعی این سرزمین را شکل داده‌اند؛ از این رو تخریب یا حذف هر یک از این بناها را باید ضربه‌ای به ریشه‌های دینی، تاریخی و فرهنگی ایران دانست.

رئیس اسبق پژوهشکده باستان‌شناسی ایران همچنین با اشاره به اسناد و کنوانسیون‌های بین‌المللی مرتبط با حفاظت از میراث‌فرهنگی در زمان جنگ افزود: در چارچوب برخی کنوانسیون‌های جهانی، از جمله اسناد مرتبط با سازمان ملل و یونسکو، بر حفاظت از بناها و محوطه‌های باستانی در شرایط جنگی تاکید شده است، اما تجربه‌های جهانی نشان می‌دهد که آسیب به میراث‌فرهنگی، حتی با وجود محکومیت‌های بین‌المللی، خسارتی جبران‌ناپذیر به همراه دارد.

وی در این زمینه به نمونه تخریب مجسمه‌های بودای بامیان در افغانستان اشاره کرد و گفت: با وجود محکومیت گسترده جهانی نسبت به تخریب این آثار تاریخی، هیچ واکنشی نتوانست آن میراث ارزشمند را به تاریخ بازگرداند و همین امر نشان می‌دهد که میراث‌فرهنگی، در صورت تخریب، به‌سادگی قابل جبران نیست.

سرلک در پایان با تاکید بر جایگاه بنیادین میراث‌فرهنگی در استمرار تاریخی ملت ایران گفت: میراث‌فرهنگی هویت فرهنگی یک ملت را بازتاب می‌دهد و تداوم تاریخی ایرانیان در گرو صیانت از این سرمایه‌های ارزشمند است؛ از همین رو تعرض به هرگونه محوطه و بنای تاریخی را در هر شرایطی، به‌ویژه در دوران جنگ، محکوم می‌کنم و بر ضرورت حفاظت از این میراث تمدنی تاکید دارم.

انتهای پیام/