جعفر خاندوزی مدیر کاخ موزه گرگان در یادداشتی نوشت: واقعیت این است که در دنیای کنونی، میراث‌فرهنگی از دایره‌ی اشیاء و بناها فراتر می‌رود و شامل هر آن چیزی است که علاوه بر قدمت، ارزش محافظت داشته باشد. این بازماندگان از دوران‌های پیشین و حتی معاصر، حاوی پیامی برای انسان‌های امروز و فردا هستند. بنابراین، هر چیز قدیمی جزو میراث‌فرهنگی یک کشور محسوب نمی‌شود و باید ارزشی با خودش به همراه داشته باشد. بدین جهت هست که برخی مواریث معاصر به جهت ارزش و اهمیتی که دارند جزو میراث فرهنگی زنده بشمارمی‌آیند.

در گذشته، میراث فقط به اشیاء و بناهایی گفته می‌شد که کاملا ملموس بودند امّا به مرور، متوجه ارزش سنت‌ها و فرهنگ‌های ناملموسی شدند که ویژگی‌های میراث‌فرهنگی را داشت با این تفاوت که دیده نمی‌شد، شکل فیزیکی ندارد و بین مردمان جاری است. لذا از آن پس یونسکو اعلام کرد میراث فرهنگی به بناها و مجموعه اشیاء ختم نمی شود و شامل سنت‌ها یا عبارات زنده‌ای است که از اجداد ما و یا در دوران کنونی به ارث رسیده و می‌رسند و به فرزندان ما منتقل می‌شود.

از این جهت، دوران زندگی و رهبری رهبر شهید حضرت آیت‌الله خامنه‌ای(رحمه‌الله) جزو میراث‌فرهنگی معنوی این سرزمین خواهد بود و در قالب میراث جاویدان به نسل‌های آینده منتقل خواهد شد. یونسکو ویژگی‌هایی برای میراث‌فرهنگی معنوی اعلام کرده است از جمله سنتی یا معاصر و در عین حال زنده است، فراگیر است، نماینده جامعه است، مبتنی بر جوامع است؛ که این ویژگی‌های همگی در میراث جاویدان امام شهید کاملا مشهود است.

۱- بی‌گمان می‌توان باززنده‌سازی و بروزرسانی تمدن ایرانی- اسلامی را مهمترین میراث معنوی بشمار آورد که ایشان از خود برجای گذاشته است. ایران بنا به ذات تمدن‌سازی خود، در سده‌های پیش از اسلام دارای تمدن فراگیر و جهان‌شمول بود. پس از ورود اسلام به ایران اما، تمدن ایران و فرهنگ اسلامی با کمال ظرافت و معقولانه در هم تنیده شدند و شکل سومی به نام تمدن ایرانی- اسلامی را به جهان عرضه کرد که دین و دنیای مردم می‌توانند در خدمت توسعه و پیشرفت و در نتیجه کمال مادی و معنوی جامعه باشند. اما شوربختانه این ظرفیت طی سده‌های اخیر به فراموش سپرده شده بود تا این‌که با پیروزی انقلاب اسلامی به رهبری حضرت امام خمینی(ره)، بنیان‌های بازتعریف و باززنده‌سازی تمدن ایرانی- اسلامی با شمایل و ظرفیت‌های نوین شکل گرفت و با ید بیضای رهبر شهید به بالندگی و جهان‌شمولی گذشته رسید و جبهه مقاومت را شکل داد. ایشان خود یک حکیم تمدنی بود و یک ملت تمدنی را احیا کرد.

۲- یکی دیگر از مواریث فرهنگی مهم دوران رهبری شهید خامنه‌ای، ایجاد و تقویت وحدت و انسجام ملی بود. ایشان با تاکید بر اهمیت همدلی و همبستگی، توانستند اختلافات را به حداقل رسانده و زمینه را برای همکاری و مشارکت همه اقشار جامعه فراهم کنند. این وحدت و انسجام، نقش مهمی در مقابله با توطئه‌های دشمنان و حفظ امنیت و ثبات کشور ایفا کرد. طی نزدیک به نیم قرن که از استقرار نظام جمهوری اسلامی می‌گذرد، همه ادیان، مذاهب و اقوام خرد و کلان ایران همچون ید واحده در صلح و برادری با هم زندگی کرده و می‌کنند و با رهبری امام شهید علیرغم توطئه‌های بسیاری که برای برهم زدن این وحدت انجام شد اما مردم ایران دست در دست هم داده‌اند به مهر. همچنین، رهبر انقلاب با تاکید بر صلح و دوستی، همواره بر حل مسالمت‌آمیز اختلافات منطقه‌ای و جهانی و وحدت با کشورهای همسایه و جبهه مقاومت تاکید داشتند. که اوج این وحدت را در سیل ده‌ها میلیونی مردم ایران و منطقه در آیین‌های مربوط به وداع و تشیع ایشان در این هفته و تدفین ایشان را هم‌اینک در مشهد مقدس شاهد هستیم که جا دارد با پیگیری‌های متولیان امر، این حضور به عنوان افتخارآمیزترین میراث معنوی به ثبت ملی و جهانی برسند. 

۳- پاسداشت و به کمال رساندن آیین‌های ایرانی و اسلامی از دیگر محورهایی است که از این منظر، قابل اعتناست. تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، حکومت‌های ایرانی یا بر آیین‌های ایرانی و یا بر آیین‌ها و رسوم اسلامی تاکید داشتند در حالی که در دوران حیات نظام جمهوری اسلامی و به ویژه در دوران زعامت امام شهید، همه آیین‌های ایرانی- اسلامی که در واقع مکمل یکدیگر هستند ظهور و بروز پیدا کردند و همین رویکرد بود که پشتوانه عظیمی را فراهم آورد تا بسیاری از مواریث مادی و معنوی ایران در فهرست میراث جهانی به ثبت برسند.

۴- بالندگی و اعتلای میراث فرهنگی زبان و ادبیات فارسی به عنوان یکی از مهم‌ترین حوزه‌های میراث فرهنگی کشور، از دیگر دستاوردهای ایشان بود. آن رهبر شهید به جز آن که خود یک شاعر و ادیب فرزانه بود همواره می‌کوشید به معرفی ادبیات کهن این سرزمین در ایران و جهان اهتمام داشته باشد و سرمایه‌های جدیدی به این میراث باارزش افزوده شود که انصافا تحت رهبری ایشان، ایران به این مهم دست پیدا کرد و ادبیات فارسی یک بار دیگر بر سریر جهانی تکیه زد.

اگر بخواهیم از میراث جاویدان آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای سخن بگوییم از جوانب و مناظر مختلف می‌توان کتاب‌ها نوشت و باز هم مجال، یاری  و توان نخواهد داشت، اما آب دریا اگر نتوان چشید هم به قدر تشنگی باید چشید.

انتهای پیام/