به گزارش میراث‌آریا، زهرا زارع نویسنده کتاب «روایت زیارت» در خصوص این کتاب گفت: کتاب «روایت زیارت»، که مطالعه‌ای مردم‌شناختی پیرامون آیین زیارت اربعین است، در گام نخست، به ارائه یک گزارش اجمالی تاریخی از جامعه عراق و تحلیل ساختار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آن پرداخته و پس از مطالعه نظام‌مند و میدانی، ثبت و ضبط، و نهایتاً تحلیل آیین‌های گسترده اربعین که نمایانگر نظام معنایی و فرهنگی حاکم بر زیست جهان شیعیان عراق است، در گام بعدی به بررسی انسان‌شناسانه تطورات مناسکی و گفتمانی آیین زیارت اربعین و تجربه زیسته کنشگران عراقی به مثابه ادراک و تجربه امر قدسی و تجلیات آن می‌پردازد. این کتاب در ۵ بخش شامل؛ درآمدی بر پژوهش، پیرامون عراق، زیارت اربعین به مثابه تجربه امر قدسی، تجربه زیسته کنشگران عراقی و حاصل سخن به نگارش درآمده است.

او افزود: زیارت اربعین به‌مثابه یکی از بزرگ‌ترین تجمعات آیینی جهان، فراتر از یک مناسک صرفاً مذهبی، پدیده‌ای فرهنگی، اجتماعی و تمدنی است که ظرفیت‌های تحلیلی فراوانی برای مطالعات انسان‌شناسی پدیدار می‌آورد. این پژوهش که با رویکرد کیفی و مردم‌نگاری تفسیری انجام شده، بر پایۀ مشاهده مشارکتی در سه نوبت متوالی پیاده‌روی اربعین (۱۴۰۱-۱۴۰۳) و انجام بیش از ۵۰ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با زائران ایرانی و عراقی صورت گرفته است. چارچوب نظری تحقیق تلفیقی از آراء رودلف اتو و میرچا الیاده در باب تجربه امر قدسی، انسان‌شناسی تفسیری کلیفورد گیرتز و ویکتور ترنر در زمینه نمادها و آیین‌های آستانگی، و نظریه نشانه‌شناسی چارلز سندرز پیرس است. 

این پژوهشگر اظهار کرد: اربعین نه تنها یک رویداد مذهبی، بلکه مجرایی برای مطالعه ظرفیت‌های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی جوامع شیعی است که می‌تواند زمینه‌ساز گفت‌وگو با دیگر ادیان و فرهنگ‌ها و شکل‌دهی به گفتمان‌های جهانی باشد. پیشنهادهای پژوهش شامل تأسیس کرسی‌های مطالعاتی بین‌المللی، مستندسازی نظام‌مند تجربیات میدانی اربعین، و بهره‌گیری از ظرفیت‌های اربعین در دیپلماسی عمومی جهان اسلام است.

زارع افزود: این کتاب در سال ۱۴۰۴ همزمان با سی‌وسومین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران حضور سیدرضا صالحی امیری وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی رونمایی شد و در ژانویه ۲۰۲۶، در یازدهمین جایزه جهانی اربعین که با حضور نمایندگان فرهنگی و هنری از ۴۷ کشور جهان در کربلای معلی برگزار شد، حائز رتبه نخست شد. در این دوره از جایزه جهانی اربعین، بیش ۳۷ هزار اثر در هفت رشته فیلم، شعر، عکس، کتاب(پژوهش)، سفرنامه و ... شرکت داشتند.

انتهای پیام/