گردشگری طبیعی ایلام، گنج پنهان زاگرس در مسیر توسعه پایدار

استان ایلام به‌عنوان یکی از بکرترین و کمتر شناخته‌شده‌ترین مناطق ایران، ظرفیتی بی‌بدیل در حوزه گردشگری طبیعی دارد؛ ظرفیتی که اگر به‌درستی شناخته، معرفی و مدیریت شود، می‌تواند به یکی از پیشران‌های اصلی توسعه پایدار استان تبدیل شود.

فرزاد شریفی مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایلام در یادداشتی نوشت: قرار گرفتن ایلام در قلب زاگرس، برخورداری از اقلیم متنوع، طبیعت کوهستانی، جنگل‌های انبوه بلوط، آبشارها، چشمه‌ها، دره‌ها و چشم‌اندازهای کم‌نظیر، این استان را به بهشتی بالقوه برای طبیعت‌گردان و علاقه‌مندان به سفرهای مسئولانه تبدیل کرده است.

جنگل‌های وسیع بلوط که بخش عمده‌ای از سیمای طبیعی ایلام را شکل می‌دهند، نه‌تنها ارزش زیست‌محیطی بالایی دارند، بلکه از منظر گردشگری نیز نقشی کلیدی ایفا می‌کنند.

 این جنگل‌ها، به‌ویژه در شهرستان‌های تابعه، با تنوع گیاهی و حیات‌وحش غنی، ظرفیت بالایی برای توسعه اکوتوریسم، کوه‌پیمایی و گردشگری آموزشی دارند. در کنار آن، پدیده‌های طبیعی شاخصی چون آبشارها، تنگه‌ها و چشمه‌ها، از جمله آبشارهای فصلی و دائمی، تنگه‌های صخره‌ای و چشمه‌های طبیعی، جذابیتی دوچندان به طبیعت ایلام بخشیده‌اند.

تنوع اقلیمی استان ایلام از دیگر مزیت‌های راهبردی در حوزه گردشگری طبیعی است. وجود مناطق گرمسیری در جنوب استان همچون دهلران و مهران در کنار نواحی سردسیر و معتدل در شمال، این امکان را فراهم کرده است که گردشگری چهار فصل در ایلام معنا پیدا کند. این ویژگی، فرصتی کم‌نظیر برای توزیع زمانی سفر و کاهش تمرکز گردشگری در بازه‌های محدود سال فراهم می‌آورد، موضوعی که از فشار بر منابع طبیعی نیز می‌کاهد.

گردشگری طبیعی در ایلام می‌تواند نقش مؤثری در توانمندسازی اقتصادی جوامع محلی ایفا کند. بسیاری از جاذبه‌های طبیعی استان در مجاورت روستاها و مناطق عشایری قرار دارند. توسعه اقامتگاه‌های بوم‌گردی، راه‌اندازی تورهای طبیعت‌گردی با محوریت راهنمایان محلی، عرضه محصولات بومی و صنایع‌دستی و ارائه خدمات گردشگری، می‌تواند ضمن ایجاد اشتغال پایدار، به حفظ سبک زندگی سنتی و جلوگیری از مهاجرت روستایی کمک کند. تجربه سال‌های اخیر نشان داده است که هر جا جامعه محلی در فرآیند گردشگری مشارکت داده شده، پایداری طرح‌ها و رضایت گردشگران نیز افزایش یافته است.

با این حال، توسعه گردشگری طبیعی در ایلام نیازمند نگاهی مسئولانه و مبتنی بر حفاظت از محیط‌زیست است. طبیعت بکر استان در برابر تخریب، آلودگی و بهره‌برداری ناپایدار آسیب‌پذیر است. نبود زیرساخت‌های مناسب، مدیریت ناهماهنگ، ورود گردشگران بدون آموزش و رعایت ظرفیت تحمل مناطق، می‌تواند این سرمایه ارزشمند را با تهدید مواجه کند. از این‌رو، تدوین طرح‌های جامع گردشگری طبیعی، آموزش جوامع محلی و گردشگران، و تقویت نظارت بر مناطق حساس، ضرورتی انکارناپذیر است.

نقش دستگاه‌های اجرایی، به‌ویژه اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان ایلام، در سیاست‌گذاری، هدایت سرمایه‌گذاری و هماهنگی بین‌بخشی، نقشی کلیدی است. حمایت از سرمایه‌گذاران مسئول، تسهیل صدور مجوزها، و توجه به مطالعات محیط‌زیستی می‌تواند مسیر توسعه متوازن گردشگری طبیعی را هموار سازد. همچنین، ثبت و معرفی آثار طبیعی استان در فهرست آثار ملی، گامی مهم در جهت حفاظت و شناساندن این ظرفیت‌هاست.

در نهایت، گردشگری طبیعی ایلام فرصتی استراتژیک برای بازتعریف جایگاه استان در نقشه گردشگری کشور به شمار می‌رود. استانی که سال‌ها در سایه مانده، امروز می‌تواند با تکیه بر طبیعت ناب و مردمانی مهمان‌نواز، به مقصدی متفاوت و الهام‌بخش برای گردشگران تبدیل شود.

تحقق این هدف، مستلزم هم‌افزایی میان دولت، بخش خصوصی، جوامع محلی و رسانه‌هاست؛ هم‌افزایی‌ که در صورت تحقق، ایلام را از گنج پنهان زاگرس به نگینی درخشان در گردشگری طبیعی ایران بدل خواهد کرد.

انتهای پیام/

کد خبر 1404101701090
دبیر مهدی ارجمند

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha