فرزاد شریفی مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایلام در یادداشتی نوشت: اهمیت این روستا نه صرفاً در چشم‌اندازهای طبیعی یا معماری بومی آن، بلکه در پیوندی است که میان میراث گذشته و فرصت‌های آینده برقرار می‌کند؛ پیوندی که اگر درست شناخته و مدیریت شود، می‌تواند موتور محرک توسعه پایدار منطقه باشد.

نخستین مؤلفه‌ای که حیدرآباد را شایسته عنوان «روستای هدف گردشگری» می‌سازد، بستر طبیعی و اقلیمی آن است. قرارگیری در ناحیه‌ای با تنوع چشم‌انداز، وجود تپه‌ها، دشت‌ها و فضاهای سبز فصلی، این روستا را به مقصدی مناسب برای گردشگران علاقه‌مند به طبیعت‌گردی تبدیل کرده است. گردشگری امروز دیگر تنها به بازدید از بناهای تاریخی محدود نمی‌شود؛ بلکه تجربه زیست‌بوم، لمس زندگی بومی و مشاهده شیوه‌های سنتی معیشت نیز بخش مهمی از انگیزه سفر محسوب می‌شود. حیدرآباد دقیقاً در همین نقطه می‌درخشد؛ جایی که می‌توان اصالت زندگی روستایی را بدون واسطه مشاهده کرد.

در کنار طبیعت، فرهنگ بومی روستا سرمایه‌ای ارزشمند است. آیین‌ها، گویش محلی، پوشش سنتی، موسیقی و حتی شیوه مهمان‌نوازی مردم، همه عناصری هستند که هویت فرهنگی این منطقه را شکل می‌دهند. گردشگری فرهنگی زمانی معنا پیدا می‌کند که بازدیدکننده صرفاً تماشاگر نباشد، بلکه بخشی از تجربه زیستی مقصد را احساس کند. در حیدرآباد این امکان وجود دارد که گردشگر نه‌تنها مناظر را ببیند، بلکه با مردم گفت‌وگو کند، غذاهای محلی را بچشد و با سبک زندگی بومی آشنا شود؛ تجربه‌ای که در مقاصد شهری کمتر قابل دستیابی است.

با این حال، آنچه آینده گردشگری روستا را تعیین می‌کند، نحوه برنامه‌ریزی و مدیریت توسعه است. تبدیل یک روستا به مقصد گردشگری اگر بدون زیرساخت و برنامه باشد، می‌تواند به فرسایش فرهنگی و محیطی منجر شود؛ اما اگر بر اساس اصول توسعه پایدار انجام گیرد، نتایجی کاملاً متفاوت خواهد داشت. 

نکته مهم دیگر، نقش مردم محلی در موفقیت طرح‌های گردشگری است. تجربه نشان داده هرجا جامعه میزبان در تصمیم‌گیری و اجرا مشارکت داشته، پروژه‌ها موفق‌تر و ماندگارتر بوده‌اند. اهالی حیدرآباد با حفظ اصالت‌های فرهنگی و در عین حال استقبال از فرصت‌های نو، می‌توانند بازیگران اصلی این مسیر باشند.

 گردشگری زمانی به توسعه واقعی می‌انجامد که منافع اقتصادی آن مستقیماً به جامعه محلی برسد؛ در چنین شرایطی، مردم نه‌تنها مخالف حضور گردشگر نخواهند بود، بلکه خود به حامیان اصلی حفاظت از جاذبه‌ها تبدیل می‌شوند.

از منظر اقتصادی نیز توجه به این روستا اهمیت ویژه‌ای دارد. توسعه گردشگری می‌تواند اشتغال‌زایی مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کند؛ از راه‌اندازی اقامتگاه و فروش صنایع‌دستی گرفته تا تولید محصولات محلی و خدمات راهنمای گردشگری. چنین فرایندی علاوه بر کاهش مهاجرت روستاییان، موجب تقویت حس تعلق به زادگاه و افزایش سرمایه اجتماعی می‌شود. 

در واقع، گردشگری اگر هوشمندانه هدایت شود، نه‌تنها صنعت سفر، بلکه ابزاری برای احیای حیات روستاها خواهد بود.

در نهایت، حیدرآباد را باید نمونه‌ای از فرصت‌های نهفته در مناطق روستایی دانست؛ فرصت‌هایی که سال‌ها در سایه مانده‌اند اما اکنون با نگاه نو به گردشگری می‌توانند شکوفا شوند. معرفی درست، برنامه‌ریزی اصولی و همکاری میان مردم و مسئولان سه ضلع اصلی موفقیت این مسیر هستند. 

اگر این سه ضلع به‌درستی در کنار هم قرار گیرند، روستای حیدرآباد می‌تواند در آینده‌ای نه‌چندان دور به یکی از مقاصد شاخص گردشگری روستایی تبدیل شود؛ مقصدی که هم طبیعت را پاس می‌دارد، هم فرهنگ را زنده نگه می‌دارد و هم اقتصاد محلی را رونق می‌بخشد.

انتهای پیام/